In een dode hoek gestickerd

Kort achter elkaar werden twee Franstalige dodehoekstickers aangetroffen, eerst op een Nederlandse vrachtwagen en daarna een camper. Deze sticker is in Frankrijk verplicht gesteld, althans voor voertuigen boven 3500 kg. Campers behoren daar ook toe, de afbeelding op de sticker is daar zelfs op aangepast. Het deed denken aan vroeger tijden toen het Frans nog de tweede taal in Nederland was. Zo waren teksten van de posterijen nog tot in de jaren 70 van de vorige eeuw tweetalig (port betaald – port payé was lang de officiële tekst op ongefrankeerde partijenpost). Het doet wat vreemd aan dat dit niet voor de hele EU is geregeld, met een taalloze sticker.

Maar waar zitten die ‘angles morts’? Geel is de kleur van het gevaar, het zijn de gele vlakken voorzien van uitroepteken op de afbeelding, dus praktisch alles naast, achter en vlak voor de bestuurderscabine. Toch kunnen fietsers zich beter ook niet in het zwarte vlak voor de achterwielen opstellen, ook al zou deze plek zichtbaar moeten zijn in de spiegels op de cabine. De plaats waar de stickers moeten worden bevestigd is overigens strikt gereglementeerd – het moeten er drie zijn, aan de zijkanten voor en aan de achterkant, op minimaal 90 cm hoogte. De waarschuwing is bedoeld voor voetgangers en fietsers, maar wie de sticker van dichtbij bekijkt bevindt zich dus altijd in een dode hoek.

Verre van gevaarlijk

Wat valt op aan deze grijze deur van een elektriciteitshuisje van Liander? Er groeit graan voor de deur, inderdaad. En er is een luchtrooster in de deur geplaatst, dwars door de veiligheidsstickers, klopt. Maar het gaat De Balk om een sticker op de deur die nog wel zichtbaar is waarop staat: verrebediend. Heeft de netbeheerder (alweer even geleden, in 2016) een nieuw woord aan het Nederlands toegevoegd? We hebben immers ook verrekijker, dus waarom zou ‘van verre bediend’ dan niet samengetrokken kunnen worden? Het is even wennen zo’n nieuw woord, maar als het eenmaal op meerdere plekken wordt gebruikt raakt het snel ingeburgerd.

Binnen het project I-netten gaat Liander middenspanningsruimtes verrebediend en intelligent maken.

Interessant is ook de kleur van de sticker en de afbeelding die erop staat. Een gele sticker, een rood uitroepteken, een gevarendriehoek: alles wijst er al van verre op dat we hier met een bepaald gevaar van doen hebben waartegen gewaarschuwd moet worden, vergelijkbaar met het spanningsgevaar. Pas op, hier werken ze met een afstandsbediening! Zo’n vaart zal het toch niet lopen? Misschien dat Liander daar bij nader inzien toch afstand van zou moeten nemen.

Geknipt

Het duurde even voordat duidelijk was welke activiteit bij dit reclamebord hoorde. Van een afstandje werd namelijk alleen zoiets als TSMOO gelezen, was het misschien een afkorting? Pas bij nadere beschouwing werd duidelijk dat ze hier graag uitroeptekens gebruiken in plaats van de letter ‘I’ (i). Op de reclamebakfiets (in de achtergrond zichtbaar) staat aan de zijkant gelukkig de url van de onderneming uitgeschreven en daarin mogen geen uitroeptekens voorkomen, ook geen omgekeerde (wat beter was geweest). Wat is er eigenlijk tegen om je (kap)salon gewoon ‘Het is mooi’ te noemen? Of, wellicht nog toepasselijker: ‘Het wordt mooi’? Nu is het een vorm van moedwillige leukdoenerij die verhult waar het eigenlijk om draait. Je trekt je wenkbrauwen ook even op over dat ‘broWbar’, maar ja, dat hoort er kennelijk ook bij, dat je plotseling op het Engels overstapt en een onverhoedse kapitaal middenin een woord plaatst. Zou je ook een kopstoot kunnen bestellen in deze bar? Gratis tip van De Balk: plaats twee dakjes boven de ^w^! Voor hem en haar, maar ook voor haar.

Onregelmatigheden

De Balk komt geregeld bordjes met interessante boodschappen tegen, zoals deze waarschuwing bij de zij-ingang van café/restaurant Van Bleiswijk. Op de een of andere manier bleef het oog haken (figuurlijk dan natuurlijk) aan die onregelmatigheden in de vloer. Het zal waarschijnlijk om een houten vloer gaan. Die is gevoelig voor vocht en dan is de regelmaat er al snel uit na een lekkage. Dat vraagt om maatregelen. De toevoeging van ‘behoorlijke’ maakt nieuwsgierig hoe erg het precies is gesteld met de vloer, misschien ligt die schots en scheef.

Om te spreken van onregelmatigheden als het om een vloer gaat is wat ongebruikelijk en hoe ontregelend de situatie ook is, het hoeft nog niet meteen te betekenen dat de vloer gevaarlijk is. Bij omhoogspringende planken is dat wel het geval, maar dan zal er eerder sprake zijn van oneffenheden. Bij onregelmatigheden denk je eerder aan fouten die worden aangetroffen in een boekhouding, zaken die niet volgens de regels verlopen. De vloer kan natuurlijk een zooitje ongeregeld zijn geworden. Maar dan kun je weer niet spreken van ongeregeldheden, dat zou wat worden. Dat woord werd vroeger vaak gebruikt voor onlusten, tegenwoordig grijpt men wat sneller naar het woord rellen. Ongeregeldheden, onlusten of rellen: die breken altijd uit. Het zijn net besmettelijke ziekten. Alsof ze in een kooi gevangen werden gehouden en iemand vergeten is de deur achter zich dicht te doen. Zoals met chimpansees in de dierentuin, of nertsen bij de fokker. Maar hier dwalen we af, beste lezers. Het is een ongeschreven regel dat er helaas geen lusten uitbreken, of geregeldheden.

‘Helaas door lekkage’ is ook een interessante constructie. Helaas was lekkage de schuldige, ze hadden véél liever de hoge hakken van de barjuffouw de schuld gegeven, maar ja, dat klopte niet met het patroon van de aangetroffen onregelmatigheden.

Deskolom ontsmetzuil

Dit tafereel werd aangetroffen bij de lokale Multicopy. De deskolom is een van de vele coronagerelateerde producten die er bedrukt kunnen worden. Nu kent het Nederlands diverse woorden waarin des- min of meer dezelfde functie heeft als ont-, een ontkennende of tegenstellende betekenis zoals bijvoorbeeld in desintegratie en desinteresse. Maar het ‘des’ in deskolom is kort voor desinfectie (ontsmetting). Zou je het woord lezen als in desillusie dan is dat het tegengestelde van een kolom. Hoe moet je je dat voorstellen? Een krant kent ook kolommen. Dan zou een deskolom wellicht een lege of uitgeknipte kolom zijn.

Wereldoriëntatiecafé

De Balk gebruikt al sinds de oprichting het woord desheroriënterend, dat niet bestaat, maar een samentrekking is van desinformatie en heroriëntatie. Trekken we de lijn die hierboven is geschetst door dan zou het het tegengestelde van heroriëntatie zijn. Maar het was nooit de bedoeling dat het woord taaltechnisch geanalyseerd zou worden. Het is mede voortgekomen uit het feit dat er op school destijds een vak bestond dat Wereldoriëntatie genoemd werd en in de plaats kwam van Maatschappijleer. Tijdens schoolfeesten was het gebruikelijk dat de klaslokalen tamelijk stereotiep werden omgedoopt tot bijvoorbeeld Frans, Engels of Duits café met bijbehorende muziek, drankjes en inrichting. In reactie daarop werd (waar anders dan in het geschiedenislokaal) het Wereldoriëntatiecafé geopend, wat uiteraard net als het vak zelf de minst geliefde en begrepen locatie was, maar waar wel goed Belgisch bier geschonken werd.

Is dat een vraag: dat is de vraag

Een kort en tamelijk saai straatje in Stavoren. Stenig en weinig ruimte om snelheid te maken. Veel verkeer komt er niet. Toch hebben bewoners zich genoodzaakt gevoeld op enig moment (aan de groene aanslag te zien alweer even geleden) een bordje te plaatsen met een boodschap over de snelheid. Alleen is de tekst niet zo duidelijk. Die houdt namelijk de volgorde van een vraag aan: is hier 15 km te snel? Dat is inderdaad de vraag. 15 km is namelijk best wel langzaam, ook voor brommers.

Het deed denken aan een ander bord. Dat hangt onder een verkeersbord met een aangegeven maximumsnelheid van 30 km, de gebruikelijke snelheid op woonerven. Maar het groene bord bedankt de verkeersdeelnemers, in de vorm van een tekstballonnetje, voor het ‘langzamer rijden’. Langzamer dan 30? Dat doen ze echter allerminst, er wordt hier door auto’s (en misschien ook brommers) gewoonlijk 50 km en meer gereden. Een flitspaal is misschien minder vriendelijk, maar wel effectiever.

Bedankt dat je langzamer leest!
Langzamer dan wat?

Aangeschoten jagerslatijn

Sommige bordjes zijn om meerdere redenen interessant. Het meest in het oog springt hier natuurlijk de spelfout in tresspassers. Die vogelmoordenaars kunnen niet spellen, maar het levert wel een bijzonder woord op. Maar het is ook duidelijk dat jagers alleen in schutterstaal kunnen denken, want: a. het schieten gaat er hier gecontroleerd aan toe, en b. alleen gewapende overtreders zullen worden vervolgd (als ongewapende wandelaar kun je je weg vervolgen). Sinds wanneer gaat een jagersvereniging daarover? Het bord áchter het bord heeft zo te zien een schot hagel te pakken gekregen, gezien de vlekkerige roestvorming. En waar dient dat stukje elektriciteitsdraad voor dat uit de bovenkant steekt? Schiet maar raak.

Bijvoeglijk gebruikt

Er duiken vanzelfsprekend steeds meer samenvoegingen op met corona (coronacrash, coronahoester…), maar dit bijvoeglijke gebruik in de vorm van ‘de Corone dreiging’ had De Balk nog niet eerder gezien. In deze corone tijden is niets meer vanzelfsprekend. Op het moment van schrijven werd het nog gezien als dreiging. Het briefje heeft er trouwens nog lang na de aangekondigde datum gehangen. Pas ergens in juni werd het weggehaald.

Engels

Er is veel te doen over het oprukken van het Engels in Nederland, met name in het hoger onderwijs. Je hoeft alleen maar af en toe naar beneden te kijken om te zien hoe de verengelsing onder onze voeten binnen sluipt: een putdeksel waarop drain staat in plaats van afvoer. Is drain ongemerkt een ingeburgerd Engels woord geworden, zoals tape, computer of keeper?

Het is niet bekend waarom deze putdeksel wit is, waarschijnlijk om op te vallen. Meestal zijn ze roestbruin. Bekend is dat gele putdeksels in Amsterdam zogenaamde overstorten zijn, waar bij zware regenval het teveel aan rioolwater op het oppervlaktewater wordt geloosd. Deze put ligt in een gebied met gescheiden afvoeren voor riool- en regenwater, daar zijn geen overstorten meer aanwezig.

Nevelen

Het is tamelijk verontrustend om bordjes langs de weg tegen te komen met teksten waarvan je werkelijk helemaal niets begrijpt. Hoewel geschreven in een herkenbaar schrift en zelfs met woorden die je individueel nog wel kunt duiden, is het geheel een onneembare veste. Zoals vroeger zetters en drukkers met jargon een gesloten bastion naar de buitenwereld vormden, door in cicero’s en punten te spreken. De taal hult de boodschap in nevelen en dat zal ook precies de bedoeling zijn – hier wordt op een andere golflengte gecommuniceerd. Alleen ingewijden weten wat hier bedoeld wordt. Readingen en healingen, maar ook Access Bars.

Update: bord vervangen!

Nieuw bord Stoelmassage in tuin met low-res achtergrondbeeld
Een staand plaatje liggend gebruiken: vragen om moeilijkheden…

Na de kritiek van De Balk op het bord is Natuurlijkstella overgestapt op iets begrijpelijkers, stoelmassage. Met een bijbehorend nieuw bord voor de deur. Daarvoor is een plaatje gebruikt in een erg lage resolutie, dat gewoon gejat blijkt van het internet, waar het stockbeeld overal te vinden is.

Massage benefits illustratie (Austin Chair Massage)
Massage benefits

Update: weer een nieuw bord!

De borden worden hier vaker vervangen dan dat De Balk langskomt. Na de kritiek op het gebruik van het stockbeeld en de slechte kwaliteit daarvan, is er een nieuw bord geplaatst. De Access Bars (toegangsbalken, zullen we maar zeggen) zijn terug! Dat zijn die verticale banen in de achtergrond. Natuurlijk, Stella is multifunctioneel bezig en gaat nu ook op kruidenwandeling; maar zou de afbeelding nu geen stockbeeld zijn? Nou nee. Dit beeld staat ook overal online, vooral op Facebook, in alle mogelijke talen en werelddelen…

Weer een nieuw bord langs de weg!
Weer een nieuw bord langs de weg!