Op 6 april 1980 ging de zomertijd weer in

De G.E.B. ‘synchroon’ klokken in Amsterdam werden in 1980 nog handmatig vooruitgezet. De stad kende in die tijd aanzienlijk meer stadsklokken dan tegenwoordig. Het lukte niet altijd om alle klokken tot in de buitenwijken vooruitgezet te hebben. Die liepen in de ochtend dan nog een uur achter. De klokken in Amsterdam zouden nog een paar jaar in handen van het energiebedrijf blijven.

Zomertijd 1980
Foto Rob Bogaerts / Anefo 1980

De foto van Rob Bogaerts staat afgedrukt in nummer 10 van De Balk en is tevens gebruikt voor een ansichtkaart die eerdere bestellers van losse nummers toegestuurd hebben gekregen. Op de foto, genomen op het Scheldeplein met op de achtergrond rechts de reclametoren van de RAI, is het nacht. Dat verklaart waarom er verder geen verkeer te zien is en de achterlichten van de Ford Transit bestelbus branden. Op deze plek bevindt zich tegenwoordig geen stadsklok meer. Omdat de foto bijna op de hoogte van de klok is genomen zal het statief op een verhoging moeten hebben gestaan (wellicht een ander G.E.B. voertuig). Bogaerts werkte tussen 1974 en 1989 als persfotograaf voor het Algemeen Nederlandsch Fotobureau (Anefo).

Het lag in de bedoeling om de ansichtkaart ook mee te sturen aan de ontvangers van nummer 10. Dit plan werd echter verijdeld doordat de postzending met 99 gram al aan het maximumgewicht zat voor de tariefklasse 50-100 grams briefpost. Waar was het in de berekening vooraf fout gegaan? Voor het berekenen van het papiergewicht werd deze conversietabel (png) gebruikt. Hieruit volgde een gewicht van 79 gram voor het drukwerk. Je gaat er daarbij vanuit dat de bedrukking van het papier een verwaarloosbaar effect op het gewicht heeft. Daar bleek het verschil dan ook niet in te zitten. Met het gewicht van de envelop zat De Balk ernaast, die bleek niet 14 maar 20 gram per stuk, omdat was uitgegaan van een te laag papiergewicht. Dus kon een ansichtkaart van 5 gram er niet meer bij zonder een tariefklasse op te schuiven, wat bijna een euro in de portokosten zou schelen.

Dit viel buiten het kader

Je ziet ze her en der nog staan: kaders die aangeven waar een mooi plaatje te schieten valt. De bordjes met het pictogram van een fototoestel bij uitzichtpunten behoren tot dezelfde categorie. Neem hier je foto, vertellen ze ons, net als alle anderen voor jou al deden.

Die kaders zijn geplaatst in de merkwaardige veronderstelling dat bezoekers niet goed in staat zouden zijn zelf hun te fotograferen onderwerpen te kiezen; wellicht met de toeristen in gedachten die in sneltreinvaart in bussen langs fotogenieke plekjes worden geloodst. Maar daar is op dit achterafweggetje geen sprake van. Ook de te fotograferen objecten zijn niet bepaald groots en meeslepend te noemen: een simpel weiland en wat woningen met nogal ontsierende zonnepanelen op het dak. Nee, hier is het geplaatste kader zélf interessant geworden, omdat het er zo te zien al jaren wat treurig en verwaarloosd bij hangt. Het zit ook tamelijk knullig in elkaar: het is aan de linkerkant smaller dan aan de rechterkant. Wie weet hadden ze hier ooit hun hoop op massa’s toeristen gevestigd, maar zijn die nooit gekomen.

De foto gefotografeerd

Deze foto stond in 2015 op een open plek in een bos in de Ardennen. Het zal ergens in de buurt van het dorpje Heyd geweest zijn, tijdens een wandeling vanuit Durbuy. De omlijsting van de foto vormt dezelfde plek als op de foto, maar in een ander jaargetijde, wat door het verschil tussen zwart-wit en kleur nog eens extra wordt benadrukt. Je wordt even mee terug in de tijd genomen. De foto in het bos kwam zonder toelichting. Onderzocht werd of de bomen op de foto overeenkomen met die erachter staan (wat nog knap lastig is als alles in blad staat) – de jonge berk achter het bord staat in ieder geval in de goede richting. De foto is door fotografe Anne Ginetti genomen vanuit een laag standpunt, waarschijnlijk op de grond. Dat de onderbegroeiing zoals op de z/w foto hier inderdaad aanwezig is aan de randen is goed te zien aan de rechterkant.

Op dezelfde tocht werd onderstaand bord tegen bij een rotswand aangetroffen. Om over het gevaar van de vallende tenen te kunnen lezen moet je toch even stilstaan op het pad dat er onderlangs loopt.

Rotswand langs de Ourthe, Ardennen, België
Rotswand langs de Ourthe, Ardennen, België

Verwijderd

Soms maak je per ongeluk een foto met de telefoon, te vroeg de vinger op de verkeerde plek gelegd. Die gaat dan naar de map ‘Verwijderd’ en wordt later weggegooid. Vaak zijn het de schoenen die in beeld komen. Maar bij deze foto viel op dat de schaduw merkwaardig rechte lijnen vormt, alsof daar een kartonnen doos op de fiets zat. De foto waar het om ging is mislukt, daarvoor moest De Balk nog een keer terug. Gelukkig hebben we altijd de schaduw nog.

Tape

Met cellotape/sellotape kan je van alles repareren, hoe tijdelijk ook. Deze ‘reflector in tape’ werd in het fietsenrek bij het station aangetroffen. Zoals bekend wordt ook ducttape overal gebruikt om van alles en nog wat te repareren. In een NASA-verslag van de Apollo 17 reis in 1972 staat vermeld hoe ducttape de redder van astronauten Gene Cernan en Jack Schmitt werd terwijl ze met hun moonbuggy over het maanoppervlak reden. Schade aan de wielkast van de buggy had ze in gevaar kunnen brengen. Maar het grijze plakband bracht uitkomst…

Handig hulpmiddel in de ruimte: ducttape

Web

Dat je denkt een grootse foto te hebben gemaakt, maar er blijkt bij nader inzien eigenlijk niets bijzonders op te staan — ken je dat? Dit was een driedimensionaal multi-spinnenweb, met tientallen spinnen in lagen achter elkaar. Dat gebeurt als je spinnen hun gang laat gaan. Alleen is daar op een foto in de zon weinig van te zien. Toch nog een keer terug gaan, maar dan gewapend met een plantenspuit.